La loi de ma bouche

#PaFèSilans – Pawòl bondye ki ankouraje vyòl – Pati 4: Valè fanm

Ce billet fait partie d’une série retranscrivant un épisode du podcast Koze Kilti Vyòl, retrouvez les parties précédentes en cliquant sur le lien correspondant:


Pati 4: Valè fanm

M konn yon sèl istwa nan Labib kote kadejak ki fèt sou yon fanm te kreye gwo eskandal epi tout moun te kanpe pou defann viktim lan. Li nan Jenèz chapit 24.

Se istwa Dena, pitit Jakòb ak Leya a. Pandan Dena al vizite medam peyi a – kidonk nan yon sans li te chèche l – Sichèm, pitit chèf kanton an, mete men sou li, fè kadejak sou li. Sichèm tonbe damou, li lage nan fè womans epi menm jan yo mande l nan Detewonòm lan, li mande maryaj. Sichèm pa t Jwif; frè Dena yo estime li dezonore sè yo; yo touye Sichèm ak tout papa l Aram, yo piye vil la byen piye, yo pran richès, yo fè tout pitit ak tout medam yo prizonye … Men, ankò yon fwa, pwoblèm nan pa t kadejak la; se paske Sichèm te yon etranje. 

Kijan nou konn sa? Nan Resansman chapit 25, lè sitiyasyon an envèse epi se mesye Izrayèl yo ki al kouche ak fi Madyanit yo – ki nan tradisyon Delila, Jezabèl ak tout lòt pitit Èv yo, te sedui malere yo – pou sove yo anba anjans sa, Bondye te bay Moyiz lòd pase Madyanit yo alenfinitif. N ap pwofite note, nan Resansman chapit 31, soti v 15 rive v 18, apre Moyiz fin vanje Izrayèl, li bay lame li lòd touye tout gason epi kenbe fi ki vyèj yo pou yo; sa ki se yon lisans li ba yo pou fè kadejak sou tout medam sa yo.

Kidonk, boutofen, kadejak nan Labib la pa yon big deal; menm jan fanm pa yon big deal. Dayè Resansman kòmanse ak lòd Bondye bay Moyiz pou konte tout moun nan pèp Izrayèl la. Men kijan l te di sa nan Resansman chapit 1, vèsè 2:

Se pou ou menm ak Arawon, nou fè yon resansman pou konte tout moun nan pèp Izrayèl la, dapre fanmi yo, dapre branch fanmi yo. W’a pran non tout gason, yonn apre lòt.

Fi ak timoun pa t ladann. Tradisyon an tou rete. Chak fwa yo konte moun nan Labib la, yo toujou ajoute: san konte fanm ak timoun. Apre sa, li pa difisil pou konprann pouki an Ayiti, peyi konkòdatè, nou blije tann ane 1982 pou lalwa sispann konsidere fanm tankou yon minè.

Jan m wè li, labib la se plis yon pretèks. Apre tou, menm kote k pa t gen labib, nou konstate gen menm efò jistifkasyon dominasyon gason sou fanm yo. Mwen rete kwè, ofinal, se moun yo ki kreye Bondye nan imaj yo. Se pa Bondye ki mizojin, se mizojini ki sèvi ak Bondye, ki tounen Bondye, pou òganize dominasyon gason sou fi. Se pou sa, nan menm Labib nou jwenn tout sa nou sot di pandan emisyon sa, nou jwenn tou Jezi ki anpeche lapidasyon fanm adiltè a, pandan l ap akonpli lalwa. M panse s on bèl egzanp ki montre nivo ajansman ki egziste nan kijan moun deside suiv sa labib di:

Lè sa a, li leve, li di fanm lan: Madanm, kote moun yo? Pesonn pa kondannen ou?
Li reponn: Pesonn non, Mèt. Jezi di li: Mwen menm tou, mwen pa kondannen ou. Ou mèt ale. Men, pa janm fè peche ankò.

Jan, chapit 8, vèsè 10 a 12.

Vous pouvez écouter tous les épisodes de Koze Kilti Vyòl, ici.

Koze Kilti Vyòl – Epizod 14 – Renmen moun ki renmen w Koze Kilti Vyòl

Depi w renmen yon moun, renmen l , renmen l tout bon, sa vle di l ap renmen w tou, pa vre? Se linivè k vle sa ? Ebyen non. Menmsi liv, fim, mizik ak kilti a anjeneral sanble deside fè nou kwè sa, li posib pou n renmen yon moun, tout bon, renmen renmen, sensèman epi li menm li pa renmen n ditou. Sa konn rive. Sa menm rive souvan. Souvan li fasil pou w panse sa w santi pou yon moun, se fòseman sa moun sa santi pou ou tou. Jis paske w gen yon definisyon nan tèt ou de lanmou, sa pa vle di se menm definisyon an li ye pou tout moun. Kèlkeswa relasyon w ta ye avèk patnè w, gen bagay ki enpòtan pou w toujou sonje. Kominikasyon se youn ladan yo, pou n ka toujou kanpe sou menm pye egalite a. Pou pa gen dout, malantandi, pou pyès moun pa santi yo jenen ni malalèz nan tèt yo, ni nan kò yo. Anpil fwa, gen yon konsepsyon ki kite n kwè fi a konn sou sa, men fò li fè yon ti kapris, yon ti retisans, avan l di wi, si w fè yon ti ensiste, yon ti fòse, li ka chanje lide. *** Nan epizòd Koze Kilti Vyòl sa n ap resevwa Yael Talleyrand (@yatalley). Plis enfòmasyon nan kozeiltivyol.com/s02e04 *** Li pase tou nan 8 radyo lokal. Lis radyo a disponib nan kozekiltivyol.com/radyo.
  1. Koze Kilti Vyòl – Epizod 14 – Renmen moun ki renmen w
  2. Koze Kilti Vyòl – Epizòd 13 – Ret nan wòl ou
  3. Koze Kilti Vyòl – Epizòd 12 – Prizon pa dous
  4. Koze Kilti Vyòl – Epizòd 11 – Fò l di wi anvan
  5. Pawòl anndan kay ki ankouraje kilti vyòl
Aller à la barre d’outils